بررسی ویژگی های کانه‌زایی، دگرسانی و زمین‌شیمی سنگ میزبان آتشفشانی در کانسار آلچه‌قشلاق (شمال ورزقان)، آذربایجان شرقی

منطقه  آلچه قشلاق در شمال شهر ورزقان و جنوب معدن سونگون در پهنه فلززایی ارسباران واقع است. سنگ های آتشفشانی مورد بررسی با سن ائوسن شامل آندزیت و تراکی آندزیت ، داسیت ، داسیت آندزیت و ریوداسیت هستند که با دایک های ریولیتی و داسیت آندزیتی قطع شده اند. حضور رگه های سیلیسی و باریتی همراه با دگرسانی های گسترده فیلیک، آرژیلیک و پروپیلیتی از سیماهای کانی سازی در این منطقه  است. کانی های اسفالریت، کالکوپیریت، گالن و پیریت همراه کانی های رسی، سریسیت، کربناتی و کلریتی از ویژگی های کانی زایی هستند. ماگمای سازنده این سنگ ها دارای سرشت آهکی قلیایی پتاسیم بالا تا شوشونیتی است. نمودار عنکبوتی عناصر کمیاب بهنجار شده به کندریت نشانگر غنی شدگی عناصر سنگ دوست درشت یون (lile) نسبت به عناصر با شدت میدان بالا (hfse) و ناهنجاری مثبت عناصر k، rb و th و ناهنجاری منفی عناصر nb و ti و در نتیجه بیانگر فعالیت ماگمایی کمان های آتشفشانی کرانه قاره ای و فرورانش است. نمودار عناصر خاکی نادر (ree) نیز نشان دهنده غنی شدگی عناصر خاکی نادر سبک (lree) نسبت به عناصر خاکی نادر سنگین (hree) و میانه (mree) بوده که از ویژگی های سنگ های آتشفشانی سری آهکی قلیایی وابسته به کمان ماگمایی است. این نتایج نشانگر غنی شدگی گوشته با فرایند فرورانش هستند. بررسی نمودارهای مختلف سنگ شناسی، محیط زمین ساختی پهنه های فرورانش کرانه فعال قاره ای را نشان می دهد.

investigating the mineralogy, alteration and geochemical characteristics of volcanic host rock in alchehgheshlagh deposit (north varzeghan), east azerbaijan

the study area is located in north of the varzeghan and south of the sungun mine and is also a part of the arasbaran metallogenic zone. the studied volcanic rocks in the area include andesite, trachyandesite, dacite, and rhyodacite which are intruded by rhyolitic and dacitic dikes. plagioclase, quartz, and amphibole (hornblende) are present as major constituent minerals accompanied by some accessory and secondary minerals in these rocks. the dominant texture in these rocks is porphyritic in which phenocrysts are set in microcrystalline to cryptocrystalline and/or occasionally glassy and recrystallized matrices. the presence of siliceous and barite veins-veinlets along with widespread phyllic, argillic, and propylitic alterations are the principal mineralization features in this area. sulfide minerals such as sphalerite, chalcopyrite, galena, and pyrite together with clays, sericite, calcite, and chlorite are mineralization characteristics in the area. the magma forming these rocks belong to high-k calc-alkaline to shoshonitic series. consideration of spider diagrams of rare elements normalized to chondrite show enrichment of lile relative to hfse and also positive anomalies of k, rb, and th and negative anomalies of nb and ti which indicate that magmatism in the area belongs to continental margin volcanic arc related to subduction zone. consideration of ree diagram also shows enrichment lree relative to hree and mree which is characteristics of volcanic rocks of calc-alkaline series related to magmatic arc. this affiliation accounts for the enrichment of mantle with these elements by subduction process.